Obrazy zainspirowane zapachem

Wyjątkowe dla mnie przeżycia nieodłącznie, oczywiście oprócz emocji, wiążą się z obrazami, dźwiękami, zapachami - dopiero wówczas odczuwam pełnię. Mało tego, jeśli po latach poczuję określony zapach albo usłyszę konkretne dźwięki, to niemal automatycznie wracam do przeżyć, które w pamięci wspólnie z nimi zostały powiązane. 

Myślę, że to właśnie tutaj tkwi sekret Justyny Neyman. Dla niej obraz to nie tylko farby na płótnie, ale też zapach. I dopiero kiedy może widzowi łącznie przekazać zarówno jedno, jak i drugie, pozwala mu wierniej odebrać jej własne przeżycia oraz artystyczną wizję. 

Tak, jak najbardziej. Na dobrą sprawę w sztuce to już się dzieje. Weźmy pod uwagę choćby kino - dziś do filmu dodaje się coraz więcej dodatkowych elementów (chłód wiatru, wilgoć deszczu, zapach lasu), których zadaniem jest pomoc w przeniesieniu się w świat przedstawiony na ekranie.
Twórcy poszukują coraz to nowych rozwiązań, to dobrze, bo im jest ciekawiej, tym sztuka lepiej się sprzedaje - w sensie dosłownym, ale i w kategorii odbioru.

I tu mamy kolejny element przekazu artystki. Ktoś inny być może dokonałby zupełnie innego wyboru - może muzykę klasyczną, może coś z dźwięków natury, może coś zupełnie innego, a Pani Justyna postawiła na jazz, który najwyraźniej w jej wizji tworzył pełnię zarówno z obrazem, jak i zapachem.

Z tym tematem od razu kojarzy mi się zjawisko synestezji, które co prawda ma wiele odmian, ale przypuszczam, że jedna z nich może dotyczyć Justyny Neyman oraz jej podobnych artystów.

Synestezja (w psychologii) określa stan lub zdolność, w której doświadczenia jednego zmysłu (np. wzroku) wywołują również doświadczenia charakterystyczne dla innych zmysłów, na przykład odbieranie niskich dźwięków wywołuje wrażenie miękkości, barwa niebieska odczuwana jest jako chłodna, obraz litery lub cyfry budzi skojarzenia kolorystyczne itp. (w wyjaśnieniu zjawiska pomogłam sobie definicją Wikipedii).
Sądzę, że podobnie może być z zapachami, które pociągają za sobą "widzenie" obrazów.

Już jako ciekawostkę dodam, że jest też coś takiego, jak barwne słyszenie. Polega ono na tym, że określone dźwięki u danej osoby wywołują określone wrażenia barwne albo tak zwane barwy - dźwięki. Te skojarzenia są jednak z zasady różne u różnych osób.
Dla przykładu: skojarzenia Nikołaja Rimskiego-Korsakowa, rosyjskiego kompozytora, podobno były takie: C-dur: biały, G-dur: brązowozłoty, jasny, D-dur: żółty, słoneczny, A-dur: jasnoróżowy, E-dur: szafirowy, błyszczący, H-dur: granatowy, ponury i tak dalej.

Byłam ciekawa jak to może wyglądać i w internecie znalazłam takie zdjęcie:

I generalnie o ile podoba mi sie idea zapachu jako inspiracji, o tyle fakt, że tu artystka malowała perfumy i przedstawila je do tego w taki... hm... cosmopolitanowy? sposób, kojarzy mi sie bardziej z promocją perfumerii niż z wernisażem artystycznym.

Summerko, przecież w perfumerii też Ci do ręki próbek nie wręczają, jest tester i jak chcesz to sobie psiknij, tu jest tak samo. No i szczerze mówiąc nie widzę za bardzo tego obrazu na pierwszym planie. Dla mnie, subiektywnie, to wygląda jak reklama danego zapachu.

Natomiast samą ideę uważam za ciekawą, tylko w wersji niekomercyjnej.