Witam was bardzo serdecznie płeć piękną 
i mam ogromną prośbę otóż 20 maja mam maturę ustną z języka Polskiego i chciałbym was prosić o to abyście w wolnym czasie zerknęły na moją prace chodzi o to czy jest ona zgodna z tematem i czy drobne wprowadzenie z treści lektury jest błędem czy nie
Temat: Różne oblicza tragizmu w literaturze na przestrzeni epok. Omów zagadnienie na podstawie analizy wybranych utworów, uwzględniając kontekst historycznoliteracki.
TRAGIZM - podstawowa kategoria estetyczna sięgająca jeszcze dramatu antycznego, określająca nierozwiązywalność konfliktów, obecnych w życiu bohatera. Niemożność dokonania wyboru prowadzi postać do klęski i nieuchronnej katastrofy
Pierwszą epoką o jakiej chcę wspomnieć jest antyk
Król Edyp Sofoklesa została uznana przez Arystotelesa jako idealny wzór tragedii Greckiej Jest to dramat tragiczny który opowiada o losie Edypa, na którym ciążyła klątwa jeszcze przed jego przyjściem na świat, mówiąca o zabójstwie, którego dopuści się na swym ojcu Lajosie i o ślubie z własną matką Jokastą. Przerażeni rodzice kazali zostawić chłopca gdzieś w górach następnie Trafił on w ręce bezdzietnego małżeństwa Polybosa i Meropy. Gdy Edyp już dorósł to bardzo dręczyły go złośliwe uwagi rówieśników którzy wyśmiewali się z niego i przezywali go podrzutkiem. Edyp wtedy jeszcze nie znał swojej historii i był bardzo ciekaw tego dlaczego go tak nazywali więc postanowił samodzielnie odkryć prawdę o swojej przeszłości gdyż żadne z rodziców nie chciało rozmawiać z nim na ten temat Gdy ukończył 18 lat, wybrał się do wyroczni delfickiej. Tam dowiedział się o strasznej przepowiedni i klątwy jaka na nim ciąży od tego momentu każdy jego czyn coraz bardziej zbliżał go do nieuchronnej klęski: wyjazd do Teb, zabicie swojego ojca Lajosa i nieświadome wypełnienie pierwszej części klątwy, rozwiązanie zagadki Sfinksa, ślub z Jokastą ( matką ) następnie objęcie rządów w Tebach, a także rzucenie klątwy na zabójcę Lajosa, by ratować miasto przed zarazą. Gdy poznaje prawdę, załamany swym postępowaniem i dokonanymi czynami, okalecza się i prosi o wygnanie.
Jest to przykład ironii tragicznej w której bohater nie znając swojej historii postanowił postąpić słusznie i oddalić się jak najdalej od osób które uważał za swoje ?ofiary? lecz im dalej jest od nich tym bliżej mu do spełnienia przepowiedni. Warto też wspomnieć ze Edyp to postać niewinna która wszystkie czyny popełniła zupełnie nieświadomie a jego zachowanie świadczy o tym że chciał jak najlepiej dla innych jak i dla siebie, lecz niestety z przeznaczeniem nie da się wygrać i walka ta jest z góry skazana nie niepowodzenie a ?Najlepszym losem jest w ogóle się nie narodzić?
Pisząc Króla Edypa Sofokles był zainspirowany zarazą jaka nawiedziła Ateny na początku wojny peloponeskiej natomiast prototypem postaci Edypa był Perykles przywódca Aten z tamtego okresu który również był przeklęty za dopuszczenie się tzw. ?Zmazy kylońskiej? warto też wspomnieć że ludzie w starożytności bardzo wierzyli w różnego rodzaju klątwy czy przepowiednie a jedną z najbardziej haniebnych rzeczy jakie można było zrobić to zabić własnego ojca czy mieć dzieci z własną matką
A teraz przejdźmy do epoki Renesansu i Makbeta Wiliama Szekspira akcja tego utworu rozgrywa się na wyspach brytyjskich gdzie Makbet wraz ze swoim przyjacielem wracają z bitwy obaj są lojalnymi rycerzami i wielkimi patriotami nagle na ich drodze spotykają 3 wiedzmy które przepowiadają Makbetowi królewską przyszłość. Makbet nie przestaje o tym myśleć a za namową swojej żony Lady Makbet dopuszcza się coraz to straszniejszych czynów tylko po to aby objąć władzę, zabił on króla Dukana we własnym domu a następnie podstępem zrzuca winę na służących a jeszcze później na synów króla a ci muszą przez to uciekać ze Szkocji dzięki czemu Makbet zostaje królem lecz mimo iż przepowiednia się spełniła Makbet nie czuł ulgi a coraz większy strach ( było mu ciężko na duszy ) przez co planował kolejne zbrodnie pogrążając tym samym swoją sytuacje zleca zabójstwo swojego przyjaciela który był świadkiem nawiedzenia oraz jednego oraz morduje rodzinę jednego z najwierniejszych lordów króla ponieważ podejrzewał on zdradę Makbeta. Następnie doszło do bitwy szkocko angielskiej w której tak jak przewidziały wiedzmy Makbet umiera
Cały tragizm sytuacji Makbeta polega na tym że popełniając jedną zbrodnie ( Zabicie króla ) pociągną on za sobą jeszcze kilka innych Zabijając króla musiał zabić także jego wartowników dlatego aby mieć na kogo zrzucić winę później musiał usunąć ludzi którzy wiedzieli o przepowiedni więc wydał zlecenie na Banquo zginąć powinien też jego syn dlatego że mógłby chcieć pomścić śmierć ojca Makbet musiał stoczyć walkę wewnętrzną w której miał wybór pomiędzy zaspokojeniem swojej rządzy a moralnością musiał zabić swojego przyjaciela człowieka który go szanował i doceniał i pewnie do zbrodni by nie doszło gdyby nie jego żona Lady Makbet która też jest postacią tragiczną chciała ona bowiem jakoś wynagrodzić swojemu mężowi brak dzieci wszak w tamtych czasach jeśli mężczyzna nie miał potomstwa to tak naprawdę nie mógł być spełniony i szczęśliwy Lady Makbet bardzo kochała swojego męża i widziała jak Makbet pożąda tej władzy a że była od niego znacznie silniejsza psychicznie i bardzo dobrze go znała wiedziała jak nim pokierować aby dokonał on tak strasznych czynów niestety kończy ona również bardzo tragicznie ponieważ była zniszczona wewnętrznie, została odrzucona przez męża w końcu popełnia samobójstwo umierając w samotności przyczyną tych tragedii był konflikt 2-uch różnych charakterów
Szekspir pisząc Makbeta inspirował się zapisami w Kronikach Anglii, Szkocji i Irlandii Raphaela Holisheda wydane w 1577 zapożyczył z nich plan wydarzeń następnie ubarwiając to już we własnym stylu tak naprawdę dzieło Szekspira nie ma za wiele wspólnego z prawdziwą historią Makbeta, rzeczywiście doszedł on do władzy poprzez zabójstwo króla tyle że nastąpiło to podczas jednej z bitew Makbet był bardzo dobrym i sprawiedliwym władcom a jego żona była opiekunką klasztorów bardzo szanowana i wielbiona przez lód
W epoce romantyzmu Adam Mickiewicz napisał książkę Konrad Wallenrod która opowiada historię litewskiego chłopca który w bardzo młodym wieku stracił rodziców i został pojmany w niewole do Niemiec gdzie był wychowywany przez mistrza zakonu krzyżackiego bardzo duży wpływ na jego los miał Halban który również przebywam w zamku krzyżackim to śpiewał pieśni litewskie i opowiadał o tym pięknym kraju co w Konradzie wzbudzało tęsknotę za Litwą której tak naprawdę nie znał jak i wyzwalał w nim nienawiść do Niemiec lecz Halban cały czas powtarzał mu żeby czekał na odpowiedni moment i że z Niemcami da się wygrać tylko podstępem następnie już jako młody mężczyzna uciekł na dwór jednego z książąt Litewskich gdzie zakochał się w jego córce Aldonie z wzajemnością co zaowocowało ich małżeństwem lecz nie spędzili ze sobą zbyt dużo czasu dlatego że Konrad ponad wszystko chciał dobra dla swojej prawdziwej ojczyzny czyli Litwy , następnie pod przykrytym nazwiskiem Wallenrod wstąpił do zakonu krzyżackiego, a następnie został jego Mistrzem ( duża w tym zasługa pustelniczki czyli Aldony) następnie bardzo długo zwlekał z atakiem na Litwę chociaż Litwini w tym czasie byli bardzo agresywni a krzyżaccy wręcz domagali się ataku na Litwinów. Punktem kulminacyjnym było pewne przyjęcie z okazji święta patrona rycerzy wtedy to podczas przyjęcia na którym gościł książę Litwiński Konrad usłyszał pieśń barda który była o jego historii wtedy na jeszcze bardziej zaczął tęsknić za ojczyzną i pałać zemstą do Niemiec następnie wybuchła wojna książę litewski który potajemnie spotykał się z Konradem odwrócił się od krzyżaków a Konrad dokonał swojej zemsty prowadząc wojska krzyżackie tak nieudolnie że przegrali oni wszystkie bitwy i ponieśli niewyobrażalne straty następnie rada 12 rycerzy zdecydowała ze to wielki mistrz jest winny wszystkich zbrodni i wydali na niego wyrok kary śmierci Konrad poszedł pożegnać się z Aldoną który była w wierzy i wypił truciznę następnie udał się do Sali tronowej gdzie przyszli po niego rycerze wykonać karę lecz Konrad po chwili padł i umarł.
Tragizm Konrada jest bardzo złożony od późnego dzieciństwa kiedy trafił do zakony krzyżackiego poprzysiągł on zemstę na Niemcach czyniąc sobie z tego życiową misję lecz niestety wybierając taką ścieżkę życiową skazał się on na wiecznie nieszczęście pomimo tego że znalazł on kobietę którą bardzo kochał musiał z niej zrezygnować na rzecz owej misji przez co był bardzo samotny nie miał wewnętrznego spokoju a wszystkie smutki topił w alkoholu. Jak na romantycznego bohatera przystało targały nim bardzo silne emocje co jeszcze bardziej pogłębiało jego smutek i beznadziejność tej sytuacji decydując się na wykonanie tej misji poświęcił on wszystko co człowiek może mieć w życiu. Konrad był też bardzo dobrym i honorowym rycerzem i doskonale widział ze jeżeli chce uratować Litwę to będzie musiał użyć podstępu a tym samym złamać kodeks rycerki który w tamtym okresie był czymś najważniejszym a każdy kto go złamał otoczony był hańbą tak więc łamiąc te wszystkie zasady jakie w ówczesnym świecie dla ludzi i rycerzy były najważniejsze Konrad wypełnił swoją misję a następnie popełnił samobójstwo dlatego że nie mógł żyć z tym co zrobił.
Utwór ten powstał podczas przymusowej wizycie Mickiewicza w Rosji spowodowanej procesem filomatów autor wtedy bardzo zaprzyjaźnił się z rosyjskimi poetami takimi jak Puszkin czy Bestużew a ich poglądy bardzo wpłynęły na myślenie Mickiewicza był on też świadkiem bardzo krwawego stłumienia spisku dekabrystów niektórzy uważają też ze to właśnie w Rosji Adam Mickiewicz zdał sobie sprawę z tego ze jest niewolnikiem zesłańcem który musi ukrywać swoje myśli i przesłania ponad to inspiracje czerpał z księcia Machiavellego stąd pochodzi też motto Konrada Wallenroda
Ludzie Bezdomni Stefana Żeromskiego z epoki młodej polski opowiada historie Tomasza Judyma który już od dzieciństwa był pokrzywdzony przez los tak naprawdę wszystko co w życiu osiągnął czyli ukończenie dobrych uczelni czy stanie się świetnym lekarzem osiągnął tylko i wyłącznie dzięki sobie jest on wielkim patriotą który będąc w Paryżu bardzo tęsknił za Polską a kiedy już do niej wrócił bardzo chciał zostać lekarzem który będzie pomagał biednym ludziom których nie stać na opiekę lekarską którą w tamtych czasach mieli tylko wybrani, od początku w wykonaniu tej misji miał jednak duże problemy lekarze go ignorowali a on sam na dobre nigdzie nie mógł znaleźć miejsca ( swojego własnego domu ) a przebywał w kilku miejscach między innymi w warszawie, w ośrodku w cisach a następnie w kopali lecz wszędzie czuję się nieszczęśliwy a wszystko przez jego przeklęty dług wobec społeczeństwa w życiu prywatnym również nigdy nie zaznał szczęścia dlatego że uważał ze ciążący na nim dług musi spłacić sam
Jego tragizm polegał na tym ze był skłócony z ówczesnym światem nie zgadzał się na panujące w nim zasady przez co cały czas narażał się na odrzucenie i drwiny, on postrzegał zawód lekarza jako misje i czuł się zobowiązany pomagać każdemu komu była taka pomoc potrzebna nie patrząc na jego pochodzenie, stan majątkowy czy status społeczny przez co był osamotniony w swojej walce dlatego że nikt do końca go nie rozumiał na swój sposób czuł odrazę do klasy z której się wywodził i absolutnie się z nią nie utożsamiał lecz jednocześnie został też odrzucony przez lekarzy którzy nie rozumieli dlaczego mieli by pomagać tym najuboższym był człowiekiem bardzo wrażliwym,
buntowniczym i pewnym siebie ( nigdy nie zwątpił w słuszność swojej misji) chociaż próbował on odnaleźć szczęście osobiste to szybko zorientował się ze kiedy to zrobi może stać się obojętny na los innych więc w konsekwencji zrezygnował z własnego szczęścia na rzecz pomocy biednym a tą decyzją unieszczęśliwił siebie i swoją ukochaną
powieść ta została napinana w zakopanym i pokazuje idee pracy dla ludu oraz osobistego poświęcenia bohatera na rzecz dobra innych autor wymyślając głównego bohatera inspirował się poznanym w zakopanym Tomaszem Janiszewskim który z zawodu był właśnie lekarzem
